“Fiyat açıklanmasa da olurdu”
Edirne Belediye Meclisi Tarım Komisyonu Başkanı İsmail Sancakçavuşu, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO)’nun açıkladığı 2026 yılı çeltik alım fiyatlarını eleştirdi. Sancakçavuşu, “Çeltik hasadından 4 ay sonra ofisin aklına geldi ve dedi ki ‘ben birazcık çiftçimin arkasında durayım fiyatları açıklayayım.’ Fiyatlara baktığımda sezon başında olan fiyatlarla aynı. Açıklasaydı da olurdu, açıklamasaydı da olurdu” dedi.
Çiftçilerin mazot, gübre ve banka borçları nedeniyle zor günler yaşadığını belirten Sancakçavuşu, açıklanan fiyatların yeterli olmadığını kaydetti. Sancakçavuşu, piyasanın ithal mallardan dolayı gerilediğini söyledi.
“Piyasa gerilemeye başladı”
Sancakçavuşu, şunları kaydetti:
“Çeltik hasadından 4 ay sonra ofisin aklına geldi ve dedi ki ‘ben birazcık çiftçimin arkasında durayım fiyatları açıklayayım.’ Fiyatlara baktığımda sezon başında olan fiyatlarla aynı. Açıklasaydı da olurdu, açıklamasaydı da olurdu. Çünkü şöyle bir şey var uzun dönemden beri baldo çeşidi bu bölgede zaten ekilmiyor. Cammeo çeşidi çeltik her yıl üst üste ekildiği için tarlada daha önceki yıllardan kalma tohumlar olduğundan cammeo çeltiğinde de istenilen verim alınamıyor. Osmancık neredeyse bitmek üzere. Onun alternatif çeşitleri çıkmıştı. Yıllar sonra teknoloji ilerlediği için klarfitli çeşitler çıkmıştı. Bununla da başarılı olunamadı. Son iki yıldan beri provize denilen özel bir ilacı olan çeltikte otla mücadelede daha kolaylık sağlayan ve yüksek verimi olan çeltik tohum çeşitlerine yöneldi çiftçimiz. Verimlerimiz iyiydi. Güzel verimler aldık. Sezon başında fiyatlarımız da çok iyiydi ancak ofisten her zaman müdahale bekledik. Çünkü çeltiğin belli bir borsası yok. Fabrikacının belirlediği ya da piyasadaki gittiği fiyatlardan alındığı için bizim çiftçimiz de her zaman ofisten bir destek bekledi. Piyasa git gide ithal mallardan dolayı gerilemeye başladı.
“Çiftçinin ağzına bal çaldı”
Tek bir beklentimiz vardı. Devlet en azından alım garantisi verdiği zaman çiftçimiz malını satma garantisi ya da malını satıp parasını ne zaman alacağını biliyordu. Bugün yapılan açıklama tamamen bir talihsizliktir. Baldo, cammeo ve osmancık çeşitleri zaten bizim çiftçimizin elinde yok. Olanda zaten satmış durumda. Zaten piyasadaki şu an giden fiyatlarla aynı fiyatlarda alım yapılıyor. Devlet sanki iyi pirinci ve çeltiği olan çiftçiden malı alırım ama böyle provize ekmiş insanı boş ver nasıl olsa o başının çaresine bakar der gibi bir durumda. Buna baktığımızda ne zaman alınacak, alım yeri neresi, ne zaman fiyat ödenecek ve alım baremleri ne? Bunun hakkında da bir açıklama yapılsın. Sadece böyle üç kale açıklamayla ben bunları bu paraya alacağım demekle olmaz. Çünkü çiftçinin çok önemli sorunları var. Çiftçinin gelecek dönemde mazot, gübre alacak ve geçmiş dönemdeki ödenmemiş banka borçları var. Çiftçi şu anda kara kara düşünüyor. Bu fiyatlara baktığımızda Avrupa’da şu anda çiftçi daha malını ekmeden önce ne kadara satacağını biliyor. Mazotu kaça alacağını biliyor. En azından harman hazırlıkları yapılırken rakamlar açıklanmalıydı. Çiftçi ne kadara satacağını bilirdi, parasını kaç gün vadeyle alacağını bilirdi. Borcunu hangi gün ödeyeceğini karşı tarafa taahhüdünü verip zamanında parasını öderdi. Belki çok para kazanamazdı ama bazı şeyleri zamanında yerine getirdiği için yine gelecek dönemlere daha aydınlık bakardı. Şu anda bu açıklamayla ne zaman para verileceği, alımı, alım yeri belli değil. Sadece ofis ben malı alacağım dedi ve çiftçinin ağzına bal çaldı.” Haber Büşra Akıllı