0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

 Recep Çınar

“Edirne, Türkiye’nin kuzeybatısında yer alan ve tarihiyle öne çıkan bir şehirdir” şeklinde tarif edilir. Osmanlı İmparatorluğu’nun bir dönem (92 yıl) başkenti olan Edirne, bu özelliğiyle Osmanlı’nın mimari, kültürel ve sanatsal mirasını en iyi yansıtan şehirlerden biridir. Kentte yer alan Camiler, Köprüler, Kervansaraylar ve Müzeler,  Hanlar, Hamamlar… zengin tarihi dokusunu gözler önüne serer.

Edirne, ziyaretçilerine hem tarihi eserler hem de kültürel zenginlikler sunar. Edirne gezisinde keşfedilecek her bir durak, bu şehrin köklü geçmişi ve kültürel zenginliği hakkında yeni bir pencere açar. UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Başkanı Mehmet Öcal Oğuz, tarihi ve kültürel yapısı, görsel ve işitsel mirasıyla Edirne’nin Türkiye’nin en güzel şehirlerinden biri olduğunu açıklamıştır.

EDİRNE’NİN TARİHÇESİ (özetle);

Edirne, tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış, köklü geçmişiyle ön plana çıkan bir şehirdir. İlk yerleşimcileri olarak bilinen Traklar ile tarih sahnesine çıkan Edirne, Orta Asya’dan Avrupa’ya göç eden bu topluluğun etkisiyle stratejik bir merkez haline gelmiştir. Osmanlı İmparatorluğu döneminde İstanbul’un fethine kadar yaklaşık 92 yıl boyunca başkent olarak kullanılan Edirne, bu süreçte siyasi, ticari ve kültürel açıdan altın çağını yaşamıştır. Osmanlı’nın başkent kimliğini taşıdığı yıllarda Edirne, Mimar Sinan gibi sanatçılar tarafından özenle işlenmiş; pek çok  tarihi eserlerle donatılarak görkemli bir şehir haline getirilmiştir.

EDİRNE’NİN ÖNDE GELEN MEŞHUR TARİHİ ESERLERİ;

Selimiye Camii

Edirne’nin simgesel yapılarından biri olan Selimiye Camii, Mimar Sinan’ın ustalık eseri olarak kabul edilir. UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan cami, ihtişamlı mimarisi ve zarif süslemeleriyle dikkat çeker, her köşesi ayrı bir estetik anlam taşır. Selimiye Camii restorasyon sebebiyle 4 yıla yakın bir süre kullanılmadı, restorasyon tamamlanınca geçtiğimiz Ramazan ayında tekrar hizmete açıldı.

Üç Şerefeli Camii

Edirne’nin tarihî yapılarından biri olan Üç Şerefeli Camii, eşsiz mimarisiyle tanınır. Üç şerefeli minaresi, şehrin siluetinde belirgin bir rol oynar ve caminin farklı yapı tarzlarını bir arada sunan özgün yapısı, ziyaretçilerini büyüler!

Eski/Ulu Camii

Edirne’nin en eski camilerinden biri olan Eski-Ulu Camii, 13. yüzyıldan günümüze ulaşan önemli bir yapıdır. Yüksek kubbesi ve etkileyici iç dekorasyonu, caminin tarihî ve kültürel değerini artıran unsurlar arasında yer alır.

Şu anda  Edirne’de tarihi cami sayısı 32. Bu rakam Osmanlı döneminde 340’a ulaşmış!

Adalet Kasrı

Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemlerinden kalma bu yapı, zarif mimarisi ve geniş bahçesiyle dikkat çeker. Adalet Kasrı, sakin atmosferi ve tarihi dokusuyla ziyaretçilerine Osmanlı döneminin izlerini sunar.

Edirne Kalesi (Kaleiçi Semti)

Edirne’nin kalbinde yer alan bu tarihi kale, Osmanlı dönemine ait izler taşır ve şehri yüksek bir noktadan görebilme imkânı sunar. Kale içinde yer alan Edirne Arkeoloji ve Etnografya Müzesi, bölgenin tarihî ve kültürel zenginliklerine ışık tutar. Edirne Kaleiçi’nde bulunan Edirne Kalesi’ni Roma İmparatoru Hadrianus (117-138) yaptırmıştır. Bizans İmparatoru I. Iustinianus (527-565) döneminde onarılmış ve birçok kısmı yeniden yapılmıştır.
19. yüzyıla kadar çeşitli onarımlar geçiren bu kale 360 bin  m2. lik geniş bir alanı kaplıyordu. Kale, blok taşlardan oluşmuş dikdörtgen planlı idi. Kalenin her köşesine silindirik, kesme taştan birer kule eklenmiştir. Bugün bu kulelerden bir tanesi ayakta olup, yakın tarihlere kadar saat kulesi olarak kullanılmıştır. Kulelerden diğerleri Osmanlı döneminde hapishane olarak kullanılmıştır. Bu kuleler Kafes Kapı, Germe Kapı Kulesi ve Zindan Altı Kulesi isimleri ile tanınıyordu. Evliya Çelebi saat kulesi olarak kullanılan kuleden Makedon Kulesi olarak söz etmektedir. Ayrıca bu kulelerin arasında onikişer burcun bulunduğu bilinmektedir. Kalenin 9 giriş kapısı olup, çevresi hendeklerle çevrili idi. Bu kapılara Kule Kapısı, Top kapısı, Yerli Kapı, Kapı Kapısı, Uğrun Kapı, Manyas Kapı, Tavuk Kapı, İstanbul Kapısı, Orta Kapısı isimleri verilmişti.

Balkan Şehitleri Anıtı

Balkan Savaşları’nda hayatını kaybeden Türk askerlerine adanmış olan bu anıt, Edirne’nin merkezinde yer alır. Tarihi önemi ve görsel etkileyiciliğiyle, savaşın izlerini ve hatırasını yansıtan önemli bir yapıdır.

Meriç Nehri

Edirne’nin doğal güzelliklerinden biri olan Meriç Nehri, huzurlu bir doğa manzarası sunar. Nehir kenarında yapılan yürüyüşler ve piknikler, bölgenin sakin atmosferine hayran kalmanızı sağlar. Ancak günümüzde (uzun yıllar) nehirlerimizde gereken temizlik, tertip ve düzen sağlanmadığından eski özelliklerini koruyamadılar! Osmanlı döneminde Bulgaristan Filibe Ovasında yetiştirilen tahıllar gemilerle Enez Limanına taşınıyor, oradan da çeşitli il ve ülkelere dağılıyordu.

Edirne Sarayı (Saray-ı Cedid-i Amire): Edirne’nin Yeniimaret Mahallesi’nde “Sarayiçi” olarak adlandırılan bölgesinde, 2. Murad‘ın saltanatının son zamanlarında 1450 yılında Tunca Nehri’nin iki yakasında inşa edilmeye başlanmış ve esas karakterini II. Mehmed döneminde kazanmıştır. İstanbul’daki Topkapı Sarayı‘ndan sonra Osmanlı İmparatorluğu‘nun en büyük ikinci sarayıdır. Büyük meydanlar etrafında konumlanan, değişik işlevli yapılarıyla Türk saray mimarisinin genel karakterini de yansıtan Edirne birçok yapıyı bünyesinde barındırmış ve oldukça geniş bir alana yayılmıştır. Edirne Sarayı (Sarây-ı Cedîd-i Âmire)‘nin restorasyon ve ihyası için Edirne Sarayı Cumhurbaşkanlığı kararı ile Milli Saraylar Başkanlığına tahsis edilmiştir. Milli Saraylar Başkanlığınca Edirne Sarayı’nın ihyası için planlanan 5 yıllık master plan çerçevesinde kazı, ikmal, inşa, teşhir, tanzim ve çevre düzenleme çalışmaları devam etmektedir. Edirne Sarayı 119 odalı, Ankara Cumhurbaşkanlığı Sarayı ise 1150 odalı!

Hıdırlık Tabyası

Edirne’de ilk istihkâm (savunma amacıyla arazi üzerinde yapılan her türlü yapı) inşaatlarına, 1829 yılındaki Rus işgali karşısında Divan-ı Hümayun tercümanı Hoca İshak Efendi’nin nezareti altında başlanmıştır. İnşa edilen bu yapılardan en önemlilerinden birisi I. Balkan Savaşı’nda da kullanılan Hıdırlık Tabyası’dır.

Hıdırlık Tabyası, yaklaşık 1800 metreyi bulan çevresi ile Edirne’deki en büyük tabyadır. Tabya: Nizamiye Ana Giriş Binası, Koğuş Binası, Topçu Odaları, Topçu Bataryaları (Top Mevzisi), Hendek ve Avlu’dan oluşmaktadır. Burada ayni zamanda “Balkan Tarihi Müzesi” mevcut.

EDİRNE’DE  DİĞER ÖNEMLİ TARİHİ ESERLERDEN BAZILARI ;

Selimiye Arastası, Saray Hamamı, Türk-İslam Vakıf Müzesi, Edirne Kent Müzesi, Deveci Han, Sokullu Hamamı, Saatli Medrese, Rüstem Paşa Kervansarayı, Bedesten, Ali Paşa Çarşısı, Bulgar Kilisesi, Ekmekçizade Kervansarayı, Tunca Köprüsü, Meriç (Mecidiye) Köprüsü. Kostantin ve Elene Kilisesi, Sarayiçi Balkan Şehitliği, Bayezit Köprüsü, Büyük Sinagog, Karaağaç Tren Garı, Gazi Mihal (Hamidiye) Köprüsü, Meriç ve Tunca nehri köprüleri, Balkan Tarihi Müzesi (Hıdırlık Tabyası), Şükrü Paşa Anıtı ve Balkan Savaş Müzesi.

Edirne’de günümüze kadar gelen tarihi eserlerin yeniden ayağa kaldırılması, 2,5 yıl kadar önce Şehrimizde göreve başlayan Sayın Valimiz Yusuf Sezer tarafından ele alınmış ve yoğun bir şekilde devam etmektedir.

Ne yazık ki, kadim şehir Edirne, Belediye hizmetleri bakımından sorunlar yumağı haline getirildi. Bunun başında ise; Temizlik, Trafik sorunları, park sorunları, imar yanlışları, alt yapı ile üst yapı yetersizliği, ilgili bilimlerin sorumlu oldukları sahalarında gereken hizmeti veremedikleri Edirne için büyük bir eksikliktir! Bu konuda Belediye’nin her birimin den oluşacak 3-4 kişilik gruplar Kapıkule’den Batı’ya doğru çıkıp Avrupa ülkelerinin şehirlerinden neyi nasıl yaptıkları konusunda örnek almalıdırlar!  Şehircilik konusunda yüz yıl öncesine kadar vilayetimiz olan Bulgaristan kadar bile olamıyouz!  Şunu da bilmeliyiz ki, yönetenleri ile halkı ile Edirne’nin kıymetini bilmeli, Edirne’ye gereği gibi sahip çıkmalıyız. Dünya’da başka bir Edirne yok!

EDİRNE MUTFAĞI !

Edirne mutfağı, Osmanlı İmparatorluğu’nun farklı kültürlerinden izler taşıyan, zengin ve özgün tatlarla dolu bir mutfaktır. Bu mutfak, yüzyıllar boyunca şehri etkilemiş farklı etnik grupların, tarım ürünlerinin ve geleneksel pişirme yöntemlerinin bir birleşimidir. Edirne’nin öne çıkan yemeklerinden biri “Tava Ciğer”dir. Şehir, özellikle Köfteci ve Ciğerci dükkânlarıyla ünlüdür. Edirne’nin Tava Ciğeri, kalitesi ve pişirme tekniğiyle kendine has bir lezzet sunar.Edirne’nin meşhurlarına son yıllarda bir de “Dünya’nın en tatlı Karaağaç acı biberi” eklendi!

Sadece Karaağaç Mahallesi arazilerinde yetiştirilen ciğer biberi, Edirne’nin meşhur tava ciğerine ve köftesine  ayrı bir tat katmıştır. Bu biberin tek yetiştiricisi  Karaağaç Mahallesi sakinlerinden Yılmaz Ule, her yıl 100 dönümden fazla araziye ektiği bu biberin patentini de almış, Edirne’deki tüm ciğercilerin biber ihtiyacını karşıladığı gibi Türkiye’nin her tarafına da gönderiyor. Tava ciğerin olmazsa olmazı olan bu biberden ayrıca “Acı Sost” ve “Pul biber” de üreterek mutfağın tadına ayrı bir tat katıyor.

Edirne’nin  Beyaz peyniri, Tahin Helvası, Kavala kurabiyesi, Badem Ezmesi, Hacı Badem Kurabiyesi… gibi ürünlerini de zikretmeden geçemeyiz! Bunlar da tarihsel olup pek meşhurlardandır.

Edirne’ye son yüz yılda Merkezi Yönetimi ile Yerel Yönetimi ve de Halkı ile Sayın Valimiz Yunus Sezer’in yarısı kadar sahip çıkmış olunsaydı (birişeyler yapılsaydı) Edirne bugün de tarihteki “Şehirler Sultanı” unvanı ile anılırdı! Edirne’deki Ören yerlerinin çeşitliliği ve sayılarının artması, Edirne ile ilgili Rehberlik kursu açılması, Rehberlere Akademik ve doğru bilgi öğretilmesi, hurafe ve yanlış bilgilerin önlenmesi de yapılması gerekenlerdendir! 

Sayın valimiz, yapılacakların listesine mutlaka bunları da katarlar!

Dostça kalın…

YILMAZ  ULE’nin Karaağaç Ciğer Biberi PATENTİ.