03 Eylül 2024 Salı
Uzman Psikolog Nergis ÖZDİNÇ
Zaman yönetimi, her gün sahip olduğumuz yirmi dört saatlik zaman sermayesini etkili ve verimli kullanabilmek için planlı bir şekilde hareket etmektir.
Tatilde zaman yönetimi, okul döneminden çok daha önemlidir. Çünkü okul döneminde sizden bağımsız olarak okulun zaman çizelgesine ailece uyum sağlamak durumunda kalmak hayatımızı çok kolaylaştırıyor. Okula gidiş geliş saati, beslenme zamanları, kurs saatleri gibi durumlar bizleri daha planlı olmak zorunda bırakıyor. Kısacası ebeveynler için okul döneminde zamanı yönetmek çok daha kolay bir süreçken tatil döneminde zaman yönetiminde biraz zorlanabiliriz.
Zaman yönetimi becerisi her zaman ihtiyaç hissettiğimiz bir beceri olarak karşımıza çıkmakta. Özellikle tatil sürecinde, uyku düzeni, beslenme, verimli zaman geçirme, ekran süresi kısıtlamaları gibi süreçler bizi zaman yönetimi konusunda beceri kazanmaya ihtiyaç hissettiriyor.
Çocuklara sadece planlama ve zamanı yönetmeyi değil, zamanı da daha etkili kullanmayı öğretebildiğimizde onlara hayat boyu fayda sağlayacak bir beceri kazandırmış oluruz. Bu beceriyi kazanmak her çocuk için hemen olmayabilir ancak sabırlı ve tutarlı olduğumuzda her çocuk bu beceriyi içselleştirebilir ve daha planlı olabilir.
ÖNERİLER
Zaman, özellikle küçük yaş çocuklar için soyut bir kavramdır. Bu nedenle çocuklarınızla planlama yaparken, “Yemeğini yedikten sonra ekrana bakabilirsin.” Veya “Önce yemeğini yemelisin, sonra yeni aldığımız oyunu oynayabiliriz.” gibi “Önce-Sonra” kavramlarını kullanabilirsiniz.
Zaman yönetiminde düzen çok önemlidir. Çocuklar evde ve özellikle odalarında ihtiyaç duydukları eşyaların yerini bilmeli. Ev içi kurallarınıza “Kullanılan eşya, oyuncak veya malzeme ile işimiz bittikten sonra aldığımız yere düzgünce yerleştirmeliyiz.” cümlesini de ekleyebilirsiniz.
Seçim yapma becerisi kazandırmak yine bu süreçte çok önemlidir. Alternatifler sunmak ve bunu yaparken emir ve gereklilik kiplerinden uzak bir dille, nasihatten uzak tarzla istek ve beklentilerin nedeni açıkça ortaya konmalı, seçilecek durumlarda hangi sonuç ve olasılıklarla karşılaşacağı kısa, net, anlaşılır biçimde aktarılmalıdır. Böylece çocukları demokratik aile tutumlarıyla karşılaştırmak, zaman yönetiminin önemli bir adımı olan “seçim yapma” yetisini kazandırmak bakımından önemlidir.
Çocuğunuzla birlikte günlük rutinleri ya da önemli etkinlikleri işaretleyebileceğiniz bir takvim veya zaman çarkı oluşturabilirsiniz. Bu süreç birlikte keyifli vakit geçirmek ve çocuklarınızın taleplerini dinlemek için iyi bir fırsat olabilir. Tatil dönemlerinde de rutinleri korumak çocukların düzenlerini korumak ve sonraki dönem okula uyum sorunu yaşamamak adına çok önemli olacaktır.
Aynı zamanda sizler de planlayıcılar kullanarak çocuğunuza rol model olabilirsiniz. Yirmi dört saatlik bir zaman çarkı görseli üzerinden günlük planınızı somut olarak görmelerini sağlayabilirsiniz. Buna benzer görsel planlayıcılar sayesinde günün ne kadarını ekran ile, uyku ile veya sosyal aktivite ile geçirildiği hakkında farkındalık oluşturmaya katkı sağlamış olursunuz. Unutmayalım ki önce biz yetişkinler zamanımızı yönetme becerisi kazanacağız ve sonra çocuklarımıza rol model olacağız.
Herkese zamanı keyifle yönetebildiğimiz verimli bir tatil süreci dilerim.